Pedro Rappé (58) neemt op zijn laatste visreis definitief afscheid van de visserij en raakt bij die bekentenis geëmotioneerd. ,,Dit is mijn leven.”
Pedro Rappé (58) neemt op zijn laatste visreis definitief afscheid van de visserij en raakt bij die bekentenis geëmotioneerd. ,,Dit is mijn leven.”

Data moet de visserij helpen, niet belasten

Algemeen

ZEEBRUGGE - Oud-visser en datasysteem-innovator Pedro Rappé (58) was afgelopen zomer weer een paar weken aan boord van de Z 483 ‘Jasmine’. Om machinist Jens Vlietinck te vervangen en om op zee verder te werken aan een tracking systeem dat voedsel volgens Europese verplichting, digitaal ‘van boot tot bord’ traceert. Tussendoor maakte hij als vanouds weer een serie fraaie foto’s.

Fraai beeld vanuit de brug van de Z 483 ‘Jasmine’.

Op zee heeft Rappé weer kunnen ervaren hoe lastig deze tijd is voor visserijbedrijven. ,,Zo worden rederijen overspoeld met verplicht aan te schaffen digitale systemen die, naast verder stijgende gasolieprijzen, steeds meer extra kosten met zich meebrengen’’, zegt hij aan de telefoon aan boord van Z 483 in de haven van Zeebrugge. ,,Een visser heeft praktisch gezien niets aan veel systemen, maar het moet aan boord wel functioneren. Veel datasystemen geven de visserij te weinig of helemaal geen toegevoegde waarde en er wordt door instanties ook niet ingezet om draagvlak te creëren bij reders, bemanning en schippers.”

Een sleepje werken, v.l.n.r.: Mike Martens (,,man met gouden handen”) is al vijftien jaar vaste reserveschipper. Ian Compernolle, zoon van machinist Steve Compernolle (Z 91). Scheepsleerjongen Kenjy de Grootte is met zijn vijftien jaar al vaste kracht aan boord. Geheel rechts Rafael de Vriendt.

Monsterklus

Rappé begrijpt goed dat de visserij huiveriger wordt voor weer nieuwe automatisering en datacollectie aan boord. ,,De aanschaf van software en hardware is peperduur en maakt het verdienmodel steeds moeilijker. Daar komt remote monitoring met camera’s vanaf 2028 nog bij. Dat systeem kan zo maar veertigduizend euro gaan kosten en ook hieraan heb je niets als visser.”

Veel verplichte datasystemen zijn nutteloos voor de visserij, is zijn overtuiging. Dat maakt de uitrol van zijn eigen ‘Digitale Tracering’ er ook niet eenvoudiger op. Dit sinds januari in de EU verplichte traceringssysteem (CATCH) verder finetunen, is al een monsterklus. ,,Je kunt zoiets alleen maken als je zelf gevaren hebt. Als je niet begrijpt wat ook nuttig is voor de visserij en hoe dat eenvoudig en gebruiksvriendelijk te presenteren, krijg je nooit genoeg draagvlak om het in te voeren. Adoptie is bij digitalisering vaak de grootste uitdaging.”

De zee en het leven op de zeebodem veranderen, zag Rappé in augustus. ,,We zien meer spinkrab en deze reis veel rubberachtige kerwei. ,,Je kunt er niets mee.”

VIStools

Een veertigtal Nederlandse en Belgische schepen maakt op dit moment gebruik van VIStools, dat vrijwillig draait onder de paraplu van het Belgische ILVO en dat eerder ook door Rappé is ontwikkeld. VIStools verzamelt, bundelt en verstuurt in realtime economische prestaties en gegevens over energieverbruik, vangstregistratie die inzicht geeft in de opbrengst per trek en per visreis, naast milieu- en sensorinformatie waarmee aan de hand van GPS-locaties zeewatertemperatuur, diepte, troebelheid en zoutgehalte worden gemeten. Met al deze data kan de visserij wel degelijk zijn voordeel doen.

Zeebaars verwerken. ,,Dure wilde zeebaars wil iedere visser zo schoon mogelijk aanlanden. Die steken we tussen de kieuwen zodat inwendige bloedingen uitblijven. Strippen doen we zeebaars niet.”

Fossiel aan boord

,,Rappé putte afgelopen zomer veel energie uit zijn werk als machinist, de overige klussen als bemanningslid en het leven op zee. ,,Neef Dany Vlietinck kon voor het verlof van zijn vaste kracht Jens Vlietinck geen motorist vinden. Dus ben ik er ingestapt. Om wat extra te verdienen als visser en om aan boord datasystemen te finetunen.”

Diego van Dierendonck - aka Kees – is altijd even geduldig en bereid om de jonge generatie bij het herstellen van de netten iets bij te leren.

Rappé was zestien toen hij voorgoed naar zee ging. ,,Ik was veertig jaar visser. Aan boord besefte ik dat dit ook gewoon mijn leven is. Het mooie zomerweer maakte het extra bijzonder.” Wel merkte hij dat hij op zijn leeftijd ,,bijna een fossiel is. Er zijn weinig vissers boven de zestig die nog varen.”

Frisse duik. Rappé: ,,Het was in augustus snikheet aan boord. Dan is zeewater bijzonder verfrissend. We zwemmen tijdens een duik standaard een rondje om het schip, douchen daarna af en gaan weer vis verwerken.”

De drie visreizen die hij maakte, markeren naar zijn zeggen het definitieve einde van zijn vissersloopbaan. ,,Het viel bij vlagen niet mee. Zo is mijn evenwichtsgevoel niet meer wat het is geweest. Maar ik had wel de tijd van mijn leven. Met de bemanning, die vrijwel identiek is gebleven, was het na tien jaar een fantastisch weerzien.”

Michel Verschoor