Na wetenschappelijke evaluatie wordt het tongbestand veel hoger ingeschat dan een jaar geleden.
Na wetenschappelijke evaluatie wordt het tongbestand veel hoger ingeschat dan een jaar geleden. nn

Enorme korting tong-TAC onterecht

Algemeen

DEN HAAG – Het bestand Noordzeetong staat er veel beter voor dan wetenschappers vorig jaar voorzichtigheidshalve hebben ingeschat, waardoor vissers - onterecht, zo blijkt nu - een enorme quotumkorting van -60 procent voor de kiezen hebben gekregen.

Dat blijkt uit de zogeheten benchmark, de wetenschappelijke evaluatie van de bestandsschatting van onder andere Noordzeetong door ICES. Van de zijde van LNV werd tijdens een bespreking op vrijdag 26 april richting bestuurders de vertrouwelijkheid benadrukt, waarna ICES binnen een week het ruim zevenhonderd pagina’s tellende rapport vol met grafieken en tabellen van een aantal platvisbestanden openbaar maakte. 

Werd vorig jaar door ICES ingeschat dat het Noordzeetongbestand gevaarlijk was ingezakt naar nauwelijks 22.000 ton, in de bespreking van de benchmark en het nieuw gekozen wetenschappelijke rekenmodel wordt nu een schatting van 55.000 ton Noordzeetong genoemd. Een maar liefst 2,5 keer groter paaibestand dus.

Opgelucht en furieus

VisNed-directeur Geert Meun – als observer in februari aanwezig bij de benchmark in Kopenhagen – is opgelucht en furieus tegelijk. Zijn boosheid richt zich op het ministerie van LNV.

Van wetenschappelijke zijde is bij herhaling benadrukt dat er grote onzekerheid is over de toestandsbeoordeling van het tongbestand, maar het ministerie van LNV weigerde tijdens de Visserijraad een voorbehoud te maken toen de drastische TAC-korting werd vastgesteld. In de onderhandelingen van de Europese Commissie met het Verenigd Koninkrijk bleek daar al vrij vroeg overeenstemming over te zijn bereikt. In de Tweede Kamer beging LNV-minister Piet Adema een uitglijder door te stellen dat er zonder enorme quotumkorting straks een 0-advies voor tong dreigt, iets wat gelijk door Wageningen Marine Research werd ontkend en waarvoor de minister door de Tweede Kamer kritisch werd bevraagd. De visserijdruk is nog nooit zo laag geweest en uit de gepresenteerde opties van ICES bleek dat het paaibestand voor tong zelfs bij een roll-over van de TAC ook nog zou stijgen.

De korting van 60 procent kwam bovenop grote reducties van 40 procent in 2023 en 28 procent in 2022 van de Noordzeetong-TAC. Van een relatief groot tongcontingent van 100 ton in 2021 was begin dit jaar nauwelijks 17.280 ton over. Recentelijk is wel overeenstemming bereikt tussen het ministerie van LNV en de producentenorganisaties over de verdeling van door het ministerie ingenomen tongrechten van gesaneerde kotters.

Omdat er in de Visserijraad van december - ondanks aandringen van Geert Meun - door Nederland geen voorbehoud is gemaakt bij de vaststelling van de tong-TAC, is er nu geen grond om met het Verenigd Koninkrijk te onderhandelen over een tussentijdse aanpassing van de TAC voor Noordzeetong. ,,Door deze opstelling is de visserman dit jaar onterecht in een onmogelijke positie gemanoeuvreerd’’, aldus Meun. Uit een nadere analyse van de toestandsbeoordeling van tong door ICES – in opdracht van de visserijorganisaties uitgevoerd door Martin Pastoors – bleek dat vorig jaar door de wetenschap voor het eerst een extra voorzorgsregel bij de toestandsbeoordeling van Noordzeetong is toegepast.

Zorgen

In de nieuwsbrief van VisNed van afgelopen weekend klinken wel zorgen over de Noordzeetong. De aanwas is de laatste jaren laag. ,,De visserman maakt zich hierover ook zorgen, de tong komt niet of nauwelijks nog onder de kant om te paaien, wat deze tijd van het jaar altijd het geval is. Nu blijven vangsten op de kust karig en wat gebeurt er met het kuit dat geschoten wordt? Daar staat tegenover dat de vloot die nog gericht op tong vist aanzienlijk gereduceerd is. We hebben het Noordzee-breed nog over enkele tientallen bokkers, die zullen het bestand feitelijk nooit echt pijn kunnen doen.”

Eind juni presenteert ICES de vangstadviezen voor het jaar 2025.