18 subsidieprojecten gehonoreerd

DEN HAAG – Op advies van het Visserij Innovatie Platform (VIP) heeft LNV-minister Verburg deze week aan niet minder dan 18 vis(serij)projecten in totaal 4 miljoen euro subsidie toegekend.

Van de 32 aanvragen voor de tweede openstelling van de subsidieregeling Innovatie in de Visketen voldeden 23 aanvragen aan de minimale eisen en daarvan zijn er 7 gehonoreerd. De 15 ingediende projecten voor Collectieve Acties in de Visketen voldeden op één na aan de voorwaarden en daarvan zijn er 11 geselecteerd. Het is een bonte verzameling projecten uit de hele visketen. Voor de beide regelingen is elk 2 miljoen euro beschikbaar, en niet 2,5 miljoen zoals vorige maand per abuis geschreven. In de innovatieprojecten gaat het meer om techniek. Bij collectieve acties zijn de voorwaarden breder, gaat het om het bevorderen van samenwerking tussen partijen en om certificering, onderwijs, marketing en beleid.

Innovatie
Alternatief voor traditionele boomkorvisserij: ecocatcher. Het tuig is een gekromde vliegtuigvleugel, die als het ware voor een drukverschil tussen de bodem en de vleugel zorgt en zo de platvis van de bodem moet liften. Bovendien worden met ingebouwde venturibuizen in de vleugel waterstromen opgewekt om de vis op te schrikken. Louis Hijlkema uit Delfzijl heeft hiervoor patent aangevraagd. In het totaalconcept zal ook gebruik worden gemaakt van grote cirkelsloffen, waarvoor Hijlkema eerder samenwerkte met Rederij Geertruida. Na het testen van een profiel bij Deltares is het de bedoeling dat de UK 167 komend voorjaar de ecocatcher in de praktijk gaat testen. De aanvraag van Hijlkema – goed voor krap 5 ton - was in de eerste ronde afgewezen. ,,Het valt deze keer niet tegen´´, reageert Hijlkema blij.

Grondsmaakbestrijding kweekvis. Consumptiekwaliteit is een groot probleem in de aquacultuur. Dit project richt zich op het voorkomen van de grondsmaak bij vooral zoetwaterviskweek. Het is een heel breed opgezet project, waarbij tegelijk gewerkt wordt aan verbetering van het welzijn van de vis en acceptatie in de markt. Eén van de trekkers is Nijvis.

Bonamia-vrije oesterteelt. Vette & Verhaart wil platte oesters uit zowel de Grevelingen als de Oosterschelde op het land tot consumptieformaat opkweken, en zo de risico´s voor sterfte als gevolg van de bonamia-ziekte verkleinen. Het geheim zit in de strenge controle tijdens het hele kweekproces.

Duurzame binnendijkse kokkelkweek. Roem van Yerseke steekt zelf veel geld in een alternatief voor (mechanische) kokkelvisserij, en overtuigt zo het VIP dat binnendijkse kweek economisch haalbaar is. In een pilot worden de optimale kweekomstandigheden, het maximaal recirculatiepercentage en de efficiëntie van een halofytenfilter als zoutwaterzuiveringssysteem onderzocht.

Pootvisproductiecentrum voor viskweek. Onderzoek naar haalbaarheid van een coöperatief pootvisproductiecentrum voor tarbot en tong ten behoeve van de Nederlandse platviskweeksector. Nederlandse tarbotkwekers halen hun pootvis nu uit het buitenland. De vraag is of dat wel de beste kwaliteit is. De enige Nederlandse tongkwekerij – Solea – gebruikt eigen pootvis, maar heeft een fokprogramma nodig om het rendement te verbeteren. De kwekerijen Seafarm (Adrie Bout) en Solea zijn initiatiefnemers van dit project.

Glasaalcollector. Paling staat in het brandpunt van de belangstelling. In het nationale Nederlandse beheerplan wordt vooral ingezet op het sparen van schieraal. Dit project van het bureau VisAdvies uit Utrecht en de Rotterdamse beroepsvisser Wilkin den Boer zoekt het meer in de glasaal: glasaal op de kust efficiënt invangen en stroomopwaarts voorbij migratiebarrières uit te zetten. De glasaalcollector is een soort drijvend ponton met pompen dat glasaaltjes opzuigt en verzamelt. Het is in de haven van Scheveningen en aan de buitenkant bij het gemaal van Katwijk al met hoopvolle resultaten uitgetest.

Selectiviteitsverbetering garnalenvisserij. Met het oog op het MSC-label moeten garnalenvissers verder verduurzamen. Eerder is in het vorige maand afgesloten 3x5-project – waarvoor LNV op advies van het VIP ook een ton subsidie beschikbaar had gesteld – door praktijkvissers nagedacht over consensus rond het gebruik van de zeeflap en andere ideeën om platvisdiscards te sparen. Doel van het nieuwe project is om nu meerdere soorten innovatief garnalentuig in de praktijk te testen om zo ondermaatse vis meer kans te geven. Het gaat nu om de techniek. Het project wordt getrokken door de PO-Wieringen en de nieuwe Kenniskring Garnalen. Het MSC-managementplan is bijna klaar.

Collectieve Acties
Is in de innovatieprojecten techniek een voorwaarde en beoordeelt het VIP de economische haalbaarheid en de goede beschikbaarheid daarvan, bij Collectieve Acties zijn de subsidievoorwaarden veel breder. In de elf gehonoreerde projecten gaat het meer om onderwijs, kennis, marketing, certificering en beleid. Indieners zijn onder andere het Productschap Vis, ngo´s, producenten- en andere beroepsorganisaties en kennisinstellingen. Vier van de elf projecten vloeien rechtstreeks voort uit het maatschappelijk convenant duurzame Noordzeevisserij dat in juni dit jaar is ondertekend.

Draagvlak beschermde gebieden Noordzee. Het Productschap Vis en de maatschappelijke organisaties organiseren een conferentie om kennis over mariene beschermde gebieden uit te wisselen, zowel over de ecologische effecten als over de effecten voor de commerciële visserij.

Milieuorganisaties schermen met positieve voorbeelden wereldwijd, maar de Nederlandse sector kijkt vooral naar de (negatieve) gevolgen van de scholbox.

De Combinatie van Beroepsvissers wil een Keurmerk Visstandsbemonstering realiseren. Dit kan een katalysator zijn om de samenwerking tussen beroepsvissers onderling en met andere water- en visstandbeheerders op de binnenwateren te verbeteren.

Als tussenstap op weg naar het MSC-label wil het Productschap Vis dat Nederlandse kotters zich in navolging van hun Britse (vlag)collega´s kunnen certificeren voor Responsible Fishing Scheme. Dit in het VK ontworpen label is een bewijs dat vissers zich op alle terreinen aan wet- en regelgeving houden (visstandbeheer, kwaliteit, milieu en arbo).

De jaarlijkse platvissurvey kan met inzet van bedrijfsschepen verbeterd worden. Als vervolg op het F-project dringt de Nederlandse kottersector hier al langer op aan. In dit subsidieproject wordt zo´n bedrijfssurvey voorbereid. De visserijsector (vertegenwoordigt door het Productschap Vis) en Wageningen IMARES gaan samen een opzet maken. Essentieel is dat er draagvlak ontstaat in de wetenschappelijke wereld zodat de resultaten van de bedrijfssurvey ook werkelijk meetellen.

De PO-Vissersbond/IJsselmeer wil een streekkeurmerk lanceren voor IJsselmeervis: ZuiderZeeZilver geheten. Steekwoorden hierbij zijn: ambachtelijk, kwaliteit en duurzaam. Doel van ZuiderZeeZilver is om (een deel van) de vangst in een hoger marktsegment te krijgen. Bijvoorbeeld van snoekbaars. Op de jaarvergadering van de Vereniging van Visdetaillisten (VNV) vorige maand op Urk werd gevraagd naar potentiële afnemers voor een pilot.

Vanuit Den Helder en Texel (Visafslag Hollands Noorden) is een samenwerkingsproject ingediend voor voorverkoop van aan boord gesorteerde vis. De partijen streven naar een beter product, met een hogere prijs en een nieuwe manier van vermarkten. Dit project kan worden gezien als een vervolg op Neeltjes Dagvangst (verse vis van Eurokotters in de supermarkt), waarvoor via het VIP eerder ook subsidie is verstrekt.
Van de TCD is een vervolgproject gehonoreerd om Noorse kreeftjes levend aan te kunnen voeren. Het betreft hier de ontwikkeling van speciale leeftanks en uitvoering van een praktische proef om te kijken hoe de markt reageert op het aanbod van levende langoustines.

Gehonoreerd zijn verder aanvragen voor een upgrade van het vak visserijkunde (vernieuwing lesmateriaal), kadertraining voor een duurzame Noordzeevisserij (PVis, Federatie en Vissersbond)), het creëren van internationaal draagvlak voor het concept ´Vis & Seizoen´ waarin kuitzieke vis wordt ontzien (Jan van As, ´De Goede Vissers, Visgilde)) en ondersteuning van een ´Kopgroep Duurzame Nederlandse Visserij´ om in eerste instantie boomkorvissers en staandwantvissers te helpen bij het behalen van MSC-certificering (Vissersbond, Federatie, Stichting De Noordzee en de Marine Stewardship Council).