Wilt u een abonnement afsluiten, nieuws doorgeven, een advertentie plaatsen of online adverteren in Visserijnieuws? Klik dan hier.
Aftrap cursus ‘Vissen met toekomst’ in Den Helder en Vlissingen

‘Verbetering imago lange weg’

DEN HELDER/VLISSINGEN - De jaarlijkse ronde langs de Nederlandse visserij- scholen om de cursus ‘Vis- sen met toekomst’ te geven is vorige maand gestart, in Den Helder en Vlissingen. Tim Haasnoot van ProSea doet verslag.

,,Maandag 9 september ging de cursus van start op ROC Kop van Noord-Holland in Den Helder. We hadden een groep van 15 visserijstudenten, een mix van eersteen tweedejaars SW5en SW6-studenten. Tijdens de kennismakingsronde bleek de groep qua interesses vrij divers te zijn; er waren studenten die hun toekomst zagen in de garnalen-, kreeften-, mossel-, palingof platvisvisserij. Slechts enkele leerlingen hadden nog geen duidelijke voorkeur qua type visserij.

De cursisten in Vlissingen met hun certificaat.De cursisten in Vlissingen met hun certificaat.

Zoals gewoonlijk werd de cursusweek afgetrapt met de openingslezing over duurzaamheid, gevolgd door de lezing over mariene ecologie. Vervolgens werd er met een bus afgereisd naar Duinoord, waar een gids van de Waddenvereniging klaarstond om met een garnalennet te gaan vissen in de Noordzee. De vangsten waren niet erg spectaculair. Er zaten vooral garnalen, krabben, kwallen en wat kleine platvisjes in het net. Toch riepen de ecologielezing en excursie verbazing op bij sommige studenten.

De ochtend van dag twee stond in het teken van milieu-uitdagingen in de vorm van olie en afval. Oliehoudend afval is binnen de Nederlandse visserijsector goed geregeld met de SFAV-zakken. Ook op het gebied van afval gebeurt er een hoop binnen de Nederlandse visserijsector, zoals ‘Fishing for Litter’ en ‘VisPluisVrij’.

In de middag gingen de studenten in op het thema maatschappelijke acceptatie en kregen ze een workshop communicatie van acteur Eric Versteeg. Hij gaf de leerlingen diverse tips mee op het gebied van communicatie, zoals het belang van non-verbale communicatie. Je communiceert namelijk altijd, ook als je niets zegt. Door je houding en gezichtsuitdrukking kun je iemand al laten zien of je geïnteresseerd bent of dat het je totaal niet interesseert.

Hard werken voor de eindpresentatie.Hard werken voor de eindpresentatie.

Woensdag stond in het teken van visserijbeheer en visserijeconomie. Pittige onderwerpen, maar de studenten toonden zich zeer betrokken. Discussies volgden over de Europese besluitvorming rondom de puls en aanlandplicht, overlevingsonderzoeken, bestandschattingen, ruimtegebruik op zee, verkorten van de visketen en het creëren van toegevoegde waarde voor je schaal-, schelp- en visproducten. Ook deze lezingen werden goed ontvangen door de studenten. ,,Die verschillende manieren om meer geld te verdienen in de visketen vond ik heel interessant’’, aldus een student.

Op donderdag volgde alleen nog de lezing over luchtemissies, waarbij de focus lag op de klimaatdiscussie. De huidige klimaatplannen zullen grootschalige gevolgen hebben voor de visserij (denk aan de grootschalige aanleg van windparken, het wegtrekken van vissoorten naar andere gebieden en veranderingen aan de voortstuwing van schepen). Tot slot was het aan de studenten om de opgedane kennis toe te passen door een presentatie voor te bereiden rondom de thema’s vistechniek van de toekomst, kotter van de toekomst, het verder terugdringen van afval uit de visserij en het creëren van nieuwe visproducten en/of ketens.

Vissen met een garnalennetje.TITLVissen met een garnalennetje.E

De eindpresentaties gingen de studenten goed af. Het niveau van de presentaties was hoog en er werden originele ideeën gepresenteerd. De aanwezige studenten kregen na de eindpresentaties hun certificaat uitgereikt, en als dank voor hun inzet kregen ze ook nog een ‘Vist ik het maar’-mok mee naar huis.

Vlissingen

Op dinsdag 17 september startte de cursus bij het Scalda in Vlissingen. Bijzonder ditmaal was dat de cursus gegeven werd door mij (Tim Haasnoot) in combinatie met vaste visserijdocent van het Scalda Piet Marijs. Piet gaf aan de cursus nu al dusdanig vaak gevolgd te hebben als docent, dat hij nu graag zelf enkele onderdelen van de cursus wilde geven. Hierop hebben wij gezamenlijk een verdeling gemaakt van de cursusonderdelen, waarbij Piet de lezingen mariene ecologie, olie, afval en de excursie voor z’n rekening nam.

De groep studenten bestond uit 24 eersteen tweedejaarsstudenten visserij. Ook deze groep studenten was divers wat betreft hun toekomstige carrière in de visserij. ,,Tegen de tijd dat ik afstudeer bekijk ik wel wat er nog mogelijk is qua visserij’’, gaf een student aan. Deze cursus staat ook in het teken van het zoeken naar nieuwe mogelijkheden en kansen voor de toekomst van deze sector. ,,Vergeet niet dat de bouw van windmolenparken op zee ook goed varend personeel vereist voor onderhoud en aanleg. Daar kun je ook je boterham mee verdienen. Probeer te denken in kansen en mogelijkheden’’, gaf Marijs zijn studenten mee.

Strandvisserij in Den Helder.Strandvisserij in Den Helder.

Na de openingslezing volgden de lezingen over mariene ecologie en maatschappelijke acceptatie. Tijdens de lezing maatschappelijke acceptatie kwam het imago van de visserij ter sprake. Studenten werd gevraagd om na te denken over hun imago als visser en het imago van de Nederlandse visserij, oftewel hoe andere mensen tegen vissers en de visserij aankijken. Hieruit kwam toch een overwegend negatief beeld naar voren, met ‘zuiplappen’, ‘drugs’ en ‘vervuilers’. ,,Je hebt voor een groot deel ook te maken met verhalen van vroeger en de beeldvorming van de media’’, aldus een student. ,,Ja, maar wij hebben zelf natuurlijk ook invloed op die beeldvorming met ons gedrag’’, reageerde iemand. Iedereen zag het belang van een goed imago in, maar het verbeteren van het imago is een lange en soms lastige weg, was de slotconclusie.

Dag 2 stond in het teken van communicatie, visserijeconomie en luchtemissies. De communicatieworkshop werd wederom geleid door acteur Eric Versteeg. Zoals wel vaker tijdens deze cursussen speelden we de oefening van ‘het kottertje’. Tijdens deze oefening doet Eric zich voor als oude visser met twee kotters. Het verhaal wil dat hij deze kotters wil overdragen aan een jonge visser. De studenten mogen vervolgens proberen om tijdens een één-op-ééngesprek met Eric een kotter te regelen. De sleutel tot succes ligt in het stellen van open vragen. Alleen op die manier kom je te weten wat de oude visser zoekt in zijn bedrijfsopvolger. Dit bleek moeilijker dan gedacht, want de focus lag toch vaak op het snel scoren van een kotter. Pas de derde student die het probeerde had de truc door en ging vervolgens met de kotter aan de haal.

Uitleggen

De derde cursusdag stond in het teken van visserijbeheer, olie en afval. Met name de aanlandplicht maakte wat los bij de groep. ,,Wie heeft dat in vredesnaam verzonnen!?’’ Vanuit vissersperspectief zijn er voldoende argumenten tegen de aanlandplicht in te brengen. Anderzijds toont de aanlandplicht ook aan dat het belangrijk is om je af en toe te verplaatsen in het perspectief van mensen buiten de visserij en het gesprek met elkaar aan te gaan. Roepen dat iemand niks begrijpt van de visserij lost namelijk niks op; dan zal je ook moeten uitleggen hoe zaken functioneren aan boord en met elkaar bespreken wat wel haalbaar en mogelijk is. Hiermee kon weer een mooie brug geslagen wordennaar de communicatietraining van een dag eerder.

Op de laatste cursusdag was het weer tijd voor de studenten om de eindpresentatie voor te bereiden en te presenteren aan de groep. Namens EMK was ook visser Cas Caljouw aangeschoven om de presentaties van de studenten aan te horen. Hij was zeer te spreken over het verrichte werk van de studenten en bood aan om alle studenten een EMK-bodywarmer te schenken. Verder kregen de studenten ook een paar sokken van Healthy Seas, die gemaakt worden van gerecyclede visnetten.

Na de eindpresentaties werd de cursus afgesloten met een excursie waarbij er met een garnalennet werd gevist. De vangst werd bestudeerd en besproken, waarna de cursus werd afgesloten.”

De cursus ‘Vissen met toekomst’ wordt gefinancierd vanuit de Green Deal Visserij voor een Schone Zee/Ministerie van Infrastructuur & Milieu. Tijdens deze cursus, die uitgevoerd wordt door Stichting ProSea, staat het begrip duurzame visserij centraal. Studenten gaan gedurende de cursus aan de slag met de 3 P’s, van People, Planet en Profit, want een duurzaam bedrijf houdt rekening met alle 3 de P’s. Bij de P van People komen onderwerpen als de maatschappij, imago van de visserijsector en communicatie aan de orde. De P van Planet gaat verder in op het leven in zee en milieu-uitdagingen binnen de visserij, zoals afval, olie en luchtemissies. Een duurzaam visserijbedrijf moet ook geld verdienen, vandaar ook veel aandacht voor de Profit P, waarbij onderwerpen als de visserijketen, ondernemen en innoveren centraal staan.