Wilt u een abonnement afsluiten, nieuws doorgeven, een advertentie plaatsen of online adverteren in Visserijnieuws? Klik dan hier.
Meenemen bij onderbouwing de minimis uitzondering voor schol in kreeftjesvisserij

SepNep doet wat-ie moet doen: scheiden van kreeftjes en vis

SCHEVENINGEN – Cees van Eekelen wordt alom geprezen voor zijn inventiviteit, het ministerie van Economische Zaken is enthousiast, Duitse wetenschappers spreken zelfs van een ‘wondernet’. Maar algemene verspreiding van het SepNep (dat langoustines en vis van elkaar scheidt en bijvangst vermindert) over de kreeftjesvloot en acceptatie door het beleid is een ander verhaal.

Een mooi beeld in een loods van rederij Jaczon op de Scheveningse haven: een delegatie van EZ en Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en een aantal vissers buigen zich met Pieke Molenaar van Wageningen Marine Research en Durk van Tuinen en Brita Trapman van de Nederlandse Vissersbond over het door de Wieringer visserijveteraan Cees van Eekelen ontwikkelde SepNep. ,,Alle kreeftjesvissers in alle lidstaten zoeken naar een oplossing voor het scheiden van vis en kreeftjes’’, zegt Molenaar. Hij kon maandag met cijfers laten zien dat het SepNep hierin met glans slaagt. Voor de Nederlandse bestekken gaat het vooral om scheiden van kreeftjes en platvis, noordelijker om rondvis.

Vissers bij de drie kuilen van het SepNep, inclusief de kuil na het grid waar de kleine kreeftjes in komen en die alleen voor het onderzoek is gebruikt. In de praktijksituatie komen de kreeftjes na het grid weer gewoon in zee.Vissers bij de drie kuilen van het SepNep, inclusief de kuil na het grid waar de kleine kreeftjes in komen en die alleen voor het onderzoek is gebruikt. In de praktijksituatie komen de kreeftjes ... SepNep staat voor het scheiden van Nephrops van de visvangst, wat een allereerste voorwaarde is om te komen tot reductie van ongewenste bijvangst van vissen als schol, schar en wijting. Deze vissen gaan in het SepNep naar de bovenste kuil, met een grote maaswijdte (120 mm), de kreeftjes gaan door een scheidingspaneel naar de onderste kuil, met 80 mm. Een plastic grid in de kreeftjeskuil ‘loost’ kleine kreeftjes. Zonder een eerste scheiding tussen vis en kreeftjes zou zo’n grid niet werken, omdat het verstopt raakt.

Het SepNep is nu al goed voor 65 procent vermindering van de hoeveelheid niet-marktwaardige vis die aan boord komt, blijkt uit proeven op het Duitse onderzoeksschip ‘Solea’. Voor Van Eekelen zelf, die met ontheffing met de WR 189 met het net vist, is dat het belangrijkste punt. ,,Al vanaf dat ik begon met de visserij heb ik een grote hekel gehad aan veel ondermaatse vis aan boord. Dit werkt een stuk prettiger. Het zorgt voor een beter leven aan boord. Kijk dus niet alleen naar wat je eventueel verliest, maar naar wat je kan winnen.’’

Met die laatste opmerking doelt Van Eekelen op het verlies van kleine kreeftjes. Tijdens het onderzoek bleek dit circa 11 procent te zijn. John Mark Zomerdijk (WR 274) houdt dan ook nog een slag om de arm; op zijn schip was tijdens een test het verlies aan kleine, nog wel marktwaardige kreeftjes ook veel groter, al was dat wel met een oudere versie van het SepNep. Dirk Kraak (BRA 5/7) en Adriaan de Visser (WR 108) zijn redelijk enthousiast, maar vinden wel dat dan ook alle kreeftjesvissers met het net van Van Eekelen zouden moeten vissen.

Marieke Mossink van EZ aan het woord. Visserijconsultant Jaap Vlaming en kreeftjesvissers John Mark Zomerdijk, Adriaan de Visser en Dirk Kraak luisteren aandachtig.Marieke Mossink van EZ aan het woord. Visserijconsultant Jaap Vlaming en kreeftjesvissers John Mark Zomerdijk, Adriaan de Visser en Dirk Kraak luisteren aandachtig. Van Tuinen kondigde namens de sector aan dat het SepNep inclusief bijbehorende onderzoeksresultaten wordt ingebracht voor een de minimis schol in de gerichte visserij op Noorse kreeft. Als deze de minimis wordt verleend betekent het dat de weinige niet marktwaardige schol die nog met het net gevangen wordt niet hoeft te worden aangeland.

Marieke Mossink van EZ vindt het SepNep een mooi positief verhaal in het geweld van de aanlandplicht ,,Maar hoe is het opleggen van nieuwe regels te rijmen met het verminderen van de regeldruk?’’, vraag zij zich af. Een eenduidig standpunt vanuit de sector zou bijdragen aan de implementatie van het SepNep. Van Tuinen kondigde ook aan dat de resultaten worden gedeeld met de andere Noordzeelidstaten, onder andere via de North Sea Advisory Council.

EZ is blij met het grote enthousiasme van de Duitse wetenschappers, die al spreken van een ‘wondernet’. Bij de onderbouwing van de aanvraag voor de de minimis kan dan immers in de Scheveningen Groep met internationale beleidsmaker ook met de Duitsers opgetrokken worden. Voor wat het grid betreft ziet Mossink een kleinere rol voor de overheid, en wil ze dit ‘selecteren onder water’ toch meer als een keuze van de vissers zelf zien. Betrokkenen gaan hierover later nogmaals in gesprek. Juristen van EZ zullen kijken naar een ontheffing voor het bestaande verbod op het vissen met twee maaswijdtes.

Schar

Pieke Molenaar van Wageningen Marine Research kan mooie resultaten presenteren van proeven met de SepNep.Pieke Molenaar van Wageningen Marine Research kan mooie resultaten presenteren van proeven met de SepNep. Zowel Van Eekelen als Molenaar geven in antwoorden op vragen aan dat het SepNep nog doorontwikkeld kan worden. ,,Er komen bijvoorbeeld nog wat scharren mee, die we graag kwijt willen’’, aldus Molenaar. Daarvoor zou het wenselijk zijn dat er meer testen zouden worden gedaan met commerciële kuilen. Ook hetverder ontwikkelen van het grid zodat het goed hanteerbaar is in de praktijk is wenselijk. Van Eekelen is hier al mee bezig.

Of het principe van het SepNep ook toegepast zou kunnen worden in de scholvisserij en de tongvisserij? Wat Van Eekelen betreft zou er dan weer van nul af aan onderzoek moeten worden gedaan, omdat het systeem uniek is voor kreeftjes. Molenaar ziet mogelijkheden, maar dan zal er gewerkt moeten worden met andere maaswijdtes en moet rekening worden gehouden met het specifieke gedrag van tong en schol in het net.