Wilt u een abonnement afsluiten, nieuws doorgeven, een advertentie plaatsen of online adverteren in Visserijnieuws? Klik dan hier.
Spectaculaire toename jonge mosselbanken

Het bulkt op de Waddenzee

IJMUIDEN – Het bulkt van het leven op de Waddenzee. Het aantal jonge mosselbanken is spectaculair toegenomen.

,,Er is volop vreterij voor de vogels, dat is in een natuurgebied als de Waddenzee natuurlijk belangrijk. Op sommige plaatsen zijn de toppereenden massaal aan het fourageren, vorige week telden we er 9.000 in het Harlinger Gat bij de Westkom’’, zegt Nico Laros van de Waddenunit. Laros wijst in dit verband ook op het enorme bestand jonge mesheften. ,,Niemand durft daar een schatting van te maken. Steltlopers zoals kanoetstrandlopers zijn er gek op.’’

De Waddenunit heeft samen met Wageningen Marine Research afgelopen najaar een extra monitoring uitgevoerd om te bekijken wat de uitzonderlijke grote zaadval dit jaar voor de droogvallende mosselbanken betekent. Resultaten zijn nog niet bekend, maar er zal sprake zijn van een spectaculaire toename. Laros denkt aan minimaal duizend hectare extra banken, Wageningen Marine Research zit nog hoger in de schatting; het juiste cijfer moet nog berekend worden. ,,We hebben ze allemaal met de hand-gps opgemeten, ruim 650 kilometer!’’

Het is altijd weer spannend wat er van die zaadbanken na de winter is overgebleven. Duidelijk is wel dat een groot deel van de jonge zaadbanken bestaat uit onstabiel slik en makkelijk zal wegstormen. ,,Reeds nu na de eerste zuidwesterstorm van enkele weken geleden, zie je dat sommige jonge mosselbanken al deels zijn uitgewaaid. De mosselzaadjes liggen verspreid aan de noordoostkant van zo’n bank als strooimosselzaad, nog wel bereikbaar voor de vogels’’, aldus Laros.

Voorjaar

In het voorjaar vindt de reguliere inventarisatie van de mossel- en oesterbestanden op droogvallende platen in de Nederlandse kustwateren door WMR plaats, als onderdeel van het wettelijke onderzoeksprogramma. De resultaten van afgelopen voorjaar zijn vorige maand gepubliceerd.

Uit die voorjaarsinventarisatie blijkt dat het oppervlak meerjarige mosselbanken op de Waddenzee 2.053 hectare is. Het beleidsstreven van de overheid is minimaal 2.000 hectare. Vanaf 2002 stabiliseert het areaal mosselbanken zich rond dit streefgetal. 2.000 hectare is ook als voorwaarde genoemd om te mogen vissen op mosselzaad op de platen in de Waddenzee.

Het karteren van de oester- en mosselbanken vindt te voet plaats tijdens laagwater, waarbij de contouren van de banken worden geregistreerd met gps-apparatuur. Voorafgaand aan de survey is een inspectievlucht uitgevoerd waarbij is genoteerd welke belangrijke veranderingen er zijn opgetreden ten opzichte van het vorige jaar, dat wil zeggen: nieuw ontstane en verdwenen banken. Op basis van de gegevens uit 2016 zijn de eerdere kaarten aangepast.

Waddenzee

Het totale areaal aan litorale banken is voor de Waddenzee bepaald op 2.134 hectare. Van de 2.134 ha bestaat 679 hectare hoofdzakelijk uit mosselen, 82 ha uit voornamelijk oesters en 1.373 ha uit gemengde banken. Het totale areaal aan mosselbanken (inclusief gemengde banken) komt daarmee op 2.052 hectare. Er werd afgelopen voorjaar 131 hectare aan nieuwe zaadbanken gekarteerd, voornamelijk op het Friesche wad.

De omvang van het mosselbestand op droogvallende platen in de Waddenzee in het voorjaar van 2016 is bepaald op 70,6 miljoen kilo versgewicht. Dat is 22,6 miljoen kilo hoger dan in 2015, niet alleen als gevolg van broedval maar ook door snelle groei. Soms kon sterk gegroeid zaad van 2015 moeilijk worden onderscheiden van halfwasmosselen.

Het litorale bestand aan Japanse oesters is bepaald op 70,8 miljoen kilo versgewicht. Het areaal aan oesterbanken in de Waddenzee in het voorjaar van 2016 is geschat op 1.455 hectare. Dat is een toename van 196 hectare ten opzichte van 2015. In 2003 werd voor het eerst Japanse oester op banken in de Waddenzee aangetroffen. Sinds 2003 is het areaal aan gemengde banken toegenomen in de Waddenzee en het areaal zuivere mosselbanken afgenomen.

Oosterschelde

Het totale areaal aan banken op de droogvallende platen is voor de Oosterschelde bepaald op 517 hectare. Hiervan bestaat 234 ha voornamelijk uit Japanse oesters, 283 ha bestaat uit gemengde banken van oesters en mosselen. In de Oosterschelde komen geen ‘zuivere’ mosselbanken voor, mosselen worden alleen aangetroffen in de gemengde banken.

De omvang van het oesterbestand op droogvallende platen in de Oosterschelde in het najaar van 2016 is bepaald op 24,7 miljoen kilo versgewicht. Het bestand aan mosselen tussen deze oesters is bepaald op 1,7 miljoen kilo versgewicht.