Wilt u een abonnement afsluiten, nieuws doorgeven, een advertentie plaatsen of online adverteren in Visserijnieuws? Klik dan hier.
Derk Jan Berends 12,5 jaar ‘bij de zaak’

‘Er is zoveel werk te doen voor de visserij’

EMMELOORD – Toen hij in 2004 bij de Nederlandse Vissersbond kwam was hij een compleet onbeschreven blad wat vis betreft. Inmiddels is Derk Jan Berends als secretaris al weer 12,5 jaar eindverantwoordelijke voor het secretariaat en heeft hij als bestuurder een aantal pittige dossiers op zijn bordje. ,,Wat kom jij hier eigenlijk doen?’’ Ja, het werd Berends (47) bij de start van zijn loopbaan bij de Nederlandse Vissersbond al snel duidelijk dat de omgangsvormen in de visserij ‘vrij direct’ zijn. De eerste keer dat hij als nieuweling alleen op kantoor zat, het was vakantietijd, kreeg hij te maken met een serieuze inval van wat toen nog de NMA heette. Lichte paniek bij de nieuwbakken secretaris, maar Berends is nog opgelucht en dankbaar dat er toen ook direct adequate steun was van de medebestuurders.

Met vis had Berends als senior adviseur bij DLV-Adviesgroep (Landbouwvoorlichting), zijn vorige baan, inderdaad niks te maken. ,,Maar wel met voedselproducenten. Die werken met natuurproducten en zijn vaak ook familiebedrijven. En die zaken hebben natuurlijk wel raakvlakken met de visserij.’’

Op het kantoor van de Vissersbond is het aantal medewerkers in korte tijd gegroeid naar tien (niet allemaal fulltime). Als secretaris staat Berends aan het hoofd van het secretariaat, dat de ledenraad (het hoogste orgaan van de Nederlandse Vissersbond) en het bestuur organisatorisch ondersteunt. Hij somt op: voorbereiden vergaderingen, uitwerken verslagen en beleidsstukken, ledenadministratie, verwerken post en archief, vangstregistratie, contingentbeheer (PO Vissersbond, PO IJsselmeer), internationale ruilen, aanvragen van vergunningen en vaarbevoegdheden, overschrijvingen van vangstrechten, opstellen van visplannen, financiële administratie, subsidieadvies, projectmanagement, advies over wet- en regelgeving, public relations en communicatie. Alles ter ondersteuning van de leden.

Verder wordt ook het secretariaat van de Coöperatieve Visserij Organisatie (CVO) vanuit Emmeloord gedaan. ,,Er is zoveel werk te doen voor de visserij. Daar hebben we sinds het wegvallen van het Productschap Vis meer mensen voor nodig. Voor ons een uitdaging om dat allemaal betaalbaar te houden. Dat lukt tot op heden goed. De financiën zijn op orde.’’

De laatste jaren is er een omslag geweest in de belangenorganisatie van puur leiding geven naar doelen stellen en het coachen van medewerkers bij het zelfstandig uitvoeren van hun taken. ,,Het is belangrijk dat het team Vissersbond goed functioneert zowel op het gebied van besturen als in de uitvoering. Niemand is belangrijker dan het team.”

De dag in Emmeloord begint steevast met overleg met collega’s zoals Ewelina Pietrzak (bemanningszaken), Jacob Snoek (financiën en contingentbeheer) en Durk van Tuinen (projecten). ,,Overleg hebben we eigenlijk de hele verdere dag door. Je bent er ook om vragen die binnenkomen te beantwoorden. Om spin in het web te kunnen zijn is het ook nodig om al het belangrijke nieuws uit binnen- en buitenland in de gaten te houden.’’

Druk zetten
Meestal zit Berends drie dagen per week op kantoor en is hij de andere twee dagen op pad. Er zijn tal van dossiers waar hij als bestuurder nauw bij betrokken is: Noordzee Adviesraad (NSAC), IJsselmeervisserij, bemanningszaken (Sectorraad Visserij), de Europese koepel EAPO, wet- en regelgeving, kenniskringen, windparken. Enkele speerpunten voor Berends: medegebruik windmolenparken, ook voor sleepnetten, mededinging en het competitief houden van de markt. ,,Wat mededinging betreft moeten we iedereen goed bij de les houden. Bij de competitie moeten we waken voor te veel inkoopmacht bij een handvol partijen. De landbouw heeft met dit probleem momenteel meer te maken dan de visserij.’’

Het gaat momenteel goed in de visserij. Het optimisme over de toekomst wordt echter de kop ingedrukt door met name de invoering van de aanlandplicht, beperking van visgebieden en door de algemene veronachtzaming van de visserij op alle fronten. ,,Ze vergeten ons gewoon’’, durft Berends te stellen. De aanlandplicht is volgens Berends een voorbeeld van zwalkend beleid, onuitvoerbaar en voor de visbestanden ook helemaal niet nodig. ,,Wat niet kan, dat kan niet.’’

Had de Vissersbond niet liever zelf gedemonstreerd in Rotterdam tegen de aanlandplicht? ,,Het is alleen maar goed dat de vissers verantwoordelijkheid nemen, en zelf druk zetten met de actiegroep EMK. Dat protest moeten ze ook zeker niet weg laten ebben.’’

Veluwenaar
Na 12,5 jaar is Berends niet meer weg te denken uit visserijbestuurdersland. Het heeft hem als echte Veluwenaar niet dichter bij de kust gebracht. Hij woont, met vrouw en twee zonen, nog steeds in ’t Harde. Streekgenoten kunnen hem regelmatig hardlopend of op de mountainbike voorbij zien snellen.

De visserij is vergeleken met andere landbouwsectoren in Nederland een kleine sector. Heb je daar wel toekomst?, werd hem gevraagd toen hij in 2004 in die voor hem nog onbekende wereld stapte. Zijn er wel genoeg uitdagingen? Inmiddels kan Berends op die vragen met een volmondig ‘ja’ antwoorden.