Wilt u een abonnement afsluiten, nieuws doorgeven, een advertentie plaatsen of online adverteren in Visserijnieuws? Klik dan hier.
Riviervissers Samen Sterk stellen veilige productie centraal

Grote toekomst met wolhandkrab

NIEUWERKERK  A/D IJSSEL - De negen in Samen Sterk verenigde riviervissers zien een grote toekomst weggelegd voor een voedselveilige visserij op wolhandkrab in combinatie met aquacultuur. Vorige week is daarover een toekomstvisie verzonden, waarin geschreven wordt over een economisch potentieel van honderd miljoen euro per jaar, een veelvoud van de huidige omzet in de binnenvisserij.

Foto's: IMARES/Henk HeessenFoto's: IMARES/Henk HeessenSinds 1 april 2011 geldt een vangstverbod voor aal en wolhandkrab in de binnen Nederland gelegen Rijn en Maas en nagenoeg alle wateren die met deze rivieren ...Het vangstverbod is ingesteld vanwege overschrijding van Europese normen voor gehalten dioxinen en pcb's in aal en wolhandkrab, derhalve een regelrecht gevolg van vervuilde waterbodems waar de vissers part noch deel aan hebben. Samen Sterk - actief in het benedenrivierengebied tussen Gorinchem en de Haringvlietsluizen - ziet voor ogen dat de gehaltes pcb's en dioxines maar heel langzaam zullen afnemen. En omdat dat een mondiaal probleem is, ziet Samen Sterk juist kansen voor Nederland om in vervuilde gebieden toch verantwoord voedingsmiddelen te produceren.

Als gevolg van het vangstverbod moeten de riviervissers zich nu richten op het behoud en misschien uitbreiding van de schubvisproductie en wellicht benutting/bestrijding van exotische grondels en rivierkreeften. Dat laatste is echter niet goed mogelijk, omdat krachtens het aalvisverbod fuiken een verboden vistuig zijn. Schubvis biedt sowieso een te smalle basis voor een rendabele visserij. Daarom wil Samen Sterk de productie van jonge aal en wolhandkrab ten behoeve van aquacultuur mogelijk maken.

De verenigde riviervissers onderzoeken op dit moment of een beperkte visserij op jonge aal en wolhandkrab mogelijk is als deze in aquacultuurbedrijven - via groeiverdunning en uitspoeling van het maagdarmkanaal - verder worden opgekweekt tot veilige producten.  Bij de paling gaat het er om dat aal kleiner dan 35 uit de meest vervuilde gebieden zeker aan de normen voldoet als deze in kwekerijen tot 900 gram wordt opgekweekt.

De wolhandkrab heeft zich in korte tijd ontwikkeld van een ongewenste bijvangst bij de aalvisserij tot een aantrekkelijk alternatief. Dankzij inzet van de handel is de Aziatische vraag naar de kwalitatief hoogstaande Nederlandse wolhandkrab de afgelopen jaren sterk gestegen. Afgelopen jaar steeg de prijs van wolhandkrab groter dan 100 gram tot 12-14 euro per kilo. Inclusief de 75 ton uit het nu gesloten rivierengebied was de Nederlandse productie opgelopen tot 140 ton per jaar.
Het visserijbedrijf van voorzitter Ruub Klop heeft zich ontwikkeld tot een specialist in de wolhandkrabvisserij. In 2010 werd er enkel door zijn bedrijf 20 ton marktwaardige wolhandkrab gevangen. De bijvangst aan wolhandkrab kleiner dan honderd gram bedroeg echter een veelvoud van die 20 ton. Deze bijvangst werd weer levend teruggezet.

Uitgaande van de 500 hectare die Klop beviste, de totale oppervlakte van het benedenrivierengebied en het aantal visserijbedrijven schat Samen Sterk dat er minimaal 100 ton marktwaardige wolhandkrab en zeker 500 ton kleine wolhandkrab in alleen het benedenrivierengebied gevangen zou kunnen worden. Die wolhandkrab van 10 tot 100 gram die anders weer overboord gaat zou ook benut kunnen worden in de aquacultuur.

De economische potentie is enorm. Als 500 ton wolhandkrab van 25 gram wordt opgekweekt tot 2.000 ton van 100 gram, vertegenwoordigt dat een handelswaarde van 25 miljoen euro. En dat betreft dan alleen het benedenrivierengebied. In het hele gesloten gebied wordt gedacht aan maar liefst 100 miljoen euro per jaar.

Samen Sterk ziet het helemaal zitten. De wolhandkrab kan in het donker bij relatief lage temperaturen en dus goedkoop gehuisvest worden. Het is een snelgroeiende alleseter, en dat schept de verwachting dat wolhandkrab met afgekeurde en doorgedraaide groenten opgekweekt kan worden. Bezwaren tegen intensieve visserij op de wolhandkrab kunnen er niet zijn, want de invasieve soort veroorzaakt schade aan oeverbeschermingen en kunstwerken.

Samen Sterk roept iedereen die wat in de melk te brokkelen heeft op om de negatieve spiraal in de binnenvisserij helpen om te buigen. Het ministerie van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie wordt daarom opgeroepen het noodzakelijk onderzoek met ontheffingen en subsidies te faciliteren. ,,Het zou toch zonde zijn als zo'n groot economisch potentieel niet benut kan worden vanwege regelgeving?'', stelt secretaris Wilkin den Boer, die momenteel met de overheid in de clinch ligt over het met het elektrovistuig vissen in de gesloten tijd.

Dit jaar heeft Samen Sterk eindelijk de vergunningen gekregen voor uitvoering van een in 2010 via het Visserij Innovatie Platform gehonoreerd subsidieproject om precies uit te zoeken tot welke vervuilingsgraad aal en wolhandkrab geschikt is om alsnog tot een voedselveilig product uit te groeien: tot welke maat, uit welk gebied en in welk jaargetijde? Om de groei van paling te meten en te vergelijken zijn 500 stuks rode alen uit de rivieren en 500 stuks uit de kwekerij uitgezet in een afgesloten polder (van het Zuid-Hollands Landschap in de Krimpenerwaard).
In mei is de eerste bemonstering uitgevoerd. De aalvangsten waren uitstekend. Wolhandkrab werd toen weinig gevangen, behalve in de Nieuwe Waterweg. De tweede bemonstering loopt volgende week af. De aalvangsten zijn goed en er worden nu meer wolhandkrabben gevangen. De derde monsterperiode wordt in oktober uitgevoerd.