Wilt u een abonnement afsluiten, nieuws doorgeven, een advertentie plaatsen of online adverteren in Visserijnieuws? Klik dan hier.
Onderhandelingsakkoord over verdeling Noordzee – PO Urk tegen

Visserij verliest Friese Front

DEN HAAG – De rijksoverheid, de energiesector, de visserij, de natuurorganisaties en de brancheorganisatie van zeehavens hebben in het Noordzeeoverleg overeenstemming bereikt over een Onderhandelaarsakkoord. De visserij is verdeeld. Urk vindt dat er veel te weinig toekomstperspectief voor blijvers wordt geboden. Het Friese Front gaat volledig op slot.

Het Onderhandelingsakkoord werd afgelopen maandagmiddag in het Haagse Nieuwspoort gepresenteerd door voorzitter Jacques Wallage en overhandigd aan coördinerend Noordzeeminister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat). Zoals bekend wordt er 200 miljoen euro vrijgemaakt, waarvan 119 miljoen euro voor de visserij.

LNV-minister Carola Schouten kwam vorige week woensdagmiddag persoonlijk langs in Zoetermeer, waar een bestuursvergadering van VisNed op de agenda stond. Ook de Nederlandse Vissersbond, NetVISwerk en Ons Belang/Hulp in Nood schoven aan. Schouten maakte duidelijk dat in het huidige politieke klimaat windmolenparken er hoe dan ook zullen komen en vroeg de visserijsector niet met de rug naar de regering toe te gaan staan. Er komt een groot bedrag van 74 miljoen euro voor sanering beschikbaar, meer geld dan ooit voor uitkoop van visserijbedrijven. Over de inhoud van een saneringsregeling is nog niets bekend.

Kort samenvat luidt de boodschap van de overheid: Take it or leave it. Met de nodige 'mitsen en maren' heeft de meerderheid van de visserijbestuurders in het overleg hun fiat gegeven, omdat het onderhandelingsakkoord het hoogst haalbare wordt geacht. Maar het Noordzeeakkoord is pas definitief na consultatie, zo verwoordde VisNed het in de nieuwsbrief van afgelopen weekend.

Duidelijk is dat vooral Urk in de volle breedte teleurgesteld en tegen is. Urkers willen blijven vissen. Dat bovenop het verlies aan visruimte als gevolg van de windparken ook nog eens 12,5 procent van het Nederlandse deel van de Noordzee natuurgebied wordt, is tegen het zere been van de vissers. Dat het Friese Front met de belangrijke (kreeftjes)bestekken verboden wordt zit de visserij helemaal dwars.

Voorzitter Jacques Wallage van het Noordzeeoverleg en de woordvoerders van de deelnemende partijen in dit overleg. Van links naar rechts Floris van Hest van Stichting De Noordzee namens de groene ngo’s, bestuursvoorzitter van de Nederlandse WindEnergie Associatie Hans Timmers, secretaris-generaal van NOGEPA Jo Peters namens de energieorganisatie en Pim Visser van VisNed namens de visserij.Voorzitter Jacques Wallage van het Noordzeeoverleg en de woordvoerders van de deelnemende partijen in dit overleg. Van links naar rechts Floris van Hest van Stichting De Noordzee namens de ...

Voorzitter Jacob van Urk (UK 158) van de Producentenorganisatie Urk: ,,Er komt geld om op te rotten, daar ligt het zwaartepunt op. Maar het geboden perspectief voor de blijvers stelt weinig voor. Er is honderden miljoenen gevraagd voor een transitiefonds. En wat is daarvan overgebleven voor innovatie? Van de gevraagde vlootvernieuwing komt zo weinig terecht. De blijvers worden als gevolg van extra gesloten gebieden dubbel gepakt. Al honderden jaren wordt er in het Friese Front gevist, maar dat verspelen we dus om milieuorganisaties tevreden te stellen. Milieuorganisaties die de komst van windparken op zee dus steunen en tegelijk compensatie claimen.''

Secretaris Geert Meun van de PO Urk noemt de teksten in het akkoord over de locaties en het vissen in toekomstige windparken boterzacht. Het gaat om niet meer dan verkenningen. ,,Het gaat eerst en vooral om een saneringsregeling. Maar een transitie waarbij de vloot die door wil echt iets wezenlijks aangeboden wordt, is er niet en komt er ook niet'', aldus Meun.

Voor innovatie komt 45 miljoen euro EU-subsidiegeld. Op het (overgebleven) wensenlijstje van de visserij staan de ontwikkeling van nieuwe scheepstypes voor op een veranderende Noordzee plus de bouw van enkele prototypes en behoud van tongvisserij. Een financieringsinstrument voor de gevraagde nieuwbouwgolf komt er dus niet; de overheid stelt dat Brusselse staatssteunregels dat niet toestaan.

Complex

Namens de gezamenlijke visiepartners uit de visserij zei VisNed-directeur Pim Visser maandag in een korte toelichting dat de achterban heel verschillend naar het onderhandelingsakkoord kijkt. ,,De gesprekken over de visserij de afgelopen jaren waren intensief en complex. De visserij vindt het belangrijk om serieus te zijn en genomen te worden als gesprekspartner, met betrekking tot ruimtelijke ordening op zee. Tegelijk staan in dit onderhandelingsresultaat grote pijnpunten, met name ten aanzien van de voorgestelde gesloten gebieden. Ook zal het onderhandelaarsakkoord beschouwd moeten worden in relatie tot de Kottervisie van LNV, want het ruimtelijke vraagstuk is niet het enige wat visserijondernemers beperkt in hun ruimte. Wij gaan dit onderhandelingsresultaat, samen met de uitwerking in de kottervisie in de komende weken, voorleggen aan onze achterban. Deze consultatie met de vissers, is leidend voor de uiteindelijke besluitvorming in de kottersector. Want het Noordzeeoverleg kan alleen succesvol worden als er een breed draagvlak is.''

Het motto van het maandag gepresenteerde Onderhandelaarsakkoord is: extra mijlen voor een gezonde Noordzee. Afgesproken is dat de deelnemers aan het Noordzeeoverleg dit akkoord verdedigen naar hun achterbannen. Nadat het kabinet het onderhandelaarsakkoord heeft aangeboden aan de Tweede Kamer is er tot en met 31 maart 2020 de gelegenheid tot consultatie in eigen kringen. Het Noordzeeoverleg hoopt daarna tot definitieve vaststelling over te gaan.

De partijen in het Noordzeeoverleg zijn de ministeries van IenW, EZK, en LNV, de energiesector (NWEA, NOGEPA, EBN, TenneT), de samenwerkende partners in de visserijsector vertegenwoordigd door VisNed en de Nederlandse Vissersbond, de ngo's Stichting de Noordzee, WNF, Greenpeace, Natuur en Milieu en Vogelbescherming Nederland en de brancheorganisatie Zeehavens. Ook Natuurmonumenten ondersteunt het Onderhandelaarsakkoord.


Nooit perfect

,,Niemand kijkt erg blij'', merkte minister Van Nieuwenhuizen maandag op over de woordvoerders van de deelnemende partijen in het Noordzeeoverleg. ,,Maar zo'n resultaat van samen optrekken en er samen voor gaan kan natuurlijk nooit voor iedereen perfect zijn. In ieder geval is dit een goede basis om de puntjes op de i te zetten in de steeds drukker wordende Noordzee, en ik wil het graag aan de Tweede Kamer willen aanbieden.''

In Nieuwspoort gaven de vier vertegenwoordigers van de deelnemende partijen een kort commentaar. Floris van Hest (Stichting De Noordzee) prijst zich gelukkig met meer natuur en meer duurzame energie (al zijn de ngo's ook niet blind voor de negatieve aspecten van windmolens) en ook met de 119 miljoen voor de visserij. ,,Er is altijd plaats voor duurzame visserij.''

Hans Timmers van de windenergie vindt het akkoord een goede basis voor verdere beweging (naar 60 keer zoveel windmolens…) en wees er onder meer op dat combineren van functies risico's en kosten met zich meebrengen. Jo Peters wil zich als vertegenwoordiger van de olie- en gaswinning nog niet laten afschrijven, want zijn sector kan een belangrijke bijdrage leveren aan de benodigde financiën.