Wilt u een abonnement afsluiten, nieuws doorgeven, een advertentie plaatsen of online adverteren in Visserijnieuws? Klik dan hier.
CERES-project over effecten klimaatverandering op visserij

Visbestanden veranderen, flexibele vloot nodig

HAARLEM/IJMUIDEN – Schol en kabeljauw verplaatsen zich naar het noorden, makreel nog veel sterker, poon, mul en inktvis rukken steeds sneller vanuit het zuiden op, jonge vis trekt van de kust weg en de tong zal zich uitbreiden. Het zijn enkele conclusies van het internationale onderzoeksproject CERES over de effecten van klimaatverandering op de visserij. Blijft de visserij rendabel?

Het is voor de vissers niet nieuw. Inktvis nadert op sommige afslagen de schol waar het omzet betreft. Maar waar blijft de schol? En de kabeljauw? Het internationale onderzoeksproject CERES heeft de veranderende verspreiding van de vis onder invloed van klimaatverandering onderzocht, en gekeken naar de mogelijk economische gevolgen daarvan voor de visserij.

CERES is vorige week afgerond, met een eindbijeenkomst over meerdere dagen en meerdere locaties. Namens Nederland zijn VisNed, de PFA, WMR en WEcR partners geweest in het project. Voor wetenschapper Martin Pastoors van de PFA zijn de duidelijkste uitkomsten:

• Schol en kabeljauw verplaatsen zich met de opwarming van het water noordwaarts

• Schol zal in de toekomst kleiner blijven

• Voor makreel is de noordwaartse verplaatsing in kilometers per jaar nog veel sterker dan voor de demersale soorten

• Het tempo van de verplaatsing vanuit Het Kanaal van poon, mul en inktvis zal versnellen

• De tong zal haar verspreiding in het middengebied van de Noordzee uitbreiden

Cor Vonk als spreker in het Teylers Museum.Cor Vonk als spreker in het Teylers Museum.

Wat zijn de mogelijke economische gevolgen voor de visserij? Een antwoord daarop is nog niet zo makkelijk. Pastoors: ,,Een scenario is dat de visserij rendabel blijft ondanks lagere vangsten dankzij steeds stijgende visprijzen. Voor de pelagische soorten werden over het algemeen lagere opbrengsten voorzien, met name door de noordwaartse verplaatsing en de kleinere bestandsomvang.''

Een opmerkelijke algemene conclusie was dat de invloed van klimaatverandering op het bedrijfsresultaat ondergeschikt zou kunnen zijn aan de invloed van beleidsontwikkelingen (toegang tot visgronden!) en de vis- en brandstofprijzen. In het licht van alle onzekerheden en de grillige maatschappelijke realiteit lijkt het erg belangrijk om in elk geval flexibiliteit op het gebied van vangstmogelijkheden te waarborgen.

Voor de klas

Als onderdeel van de eindbijeenkomst van CERES werd vorige week dinsdag een goed bezochte stakeholderbijeenkomst gehouden in het Teylers Museum in Haarlem. Vissers Cor Vonk en Henk Krijgsman moesten 'voor de klas' en zorgden voor zeer gewaardeerde inbreng vanuit de praktijk.

Cor Vonk (TX 1) gaf in een presentatie de geschiedenis weer van het Texelse familiebedrijf, van overgrootvader Willem van der Vis via schoonzoon Cor Vonk naar de huidige generatie Vonk, en keek naar welke vissoorten vanaf 1930 tot nu van het grootste belang zijn geweest voor het bedrijf. Schipper Henk Krijgsman (KW 172) gaf een beeld van hoe het werkt aan boord van een vriestrawler en kon uit eigen ervaring vertellen over bijvoorbeeld de steeds noordelijker verspreiding van makreel.

Ingrid Tulp van WMR presenteerde in Haarlem de resultaten van de jaarlijkse platvissurveys van de afgelopen 50 jaar, waar duidelijk uit naar voren komt hoe de jonge platvis steeds verder uit de kust voorkomt.

Rondleiding

Op de vrijdag stond een havenbezoek aan IJmuiden op het programma, waaraan een kleine dertig personen deelnamen. Maarten Drijver en Sarah Verroen van VisNed praatten de deelnemers bij over de ontwikkelingen in de platvisvisserij en de te verwachten ontwikkelingen in de komende jaren. Zij deden dit aan boord van de GO 22 van Lokker, die met het gezelschap spontaan nog even naar de andere kade voer.

Henk Krijgsman gaf vervolgens samen met vismeester Jaap van Duyvenbode van de KW 172 en Martin Pastoors opnieuw uitleg over de pelagische visserij en een rondleiding aan boord van deze trawler.

Het havenbezoek werd afgesloten met een lunch in restaurant IJmond met onder andere Hollandse haring, broodje garnaal en kibbeling. De deelnemers gaven aan het bezoek aan de Nederlandse visserij zeer gewaardeerd te hebben.

Sarah Verroen en toehoorders op het dek van de bokker GO 22.Sarah Verroen en toehoorders op het dek van de bokker GO 22.