De opkomst voor het maatschappelijk debat over marktwerking en duurzame visserij was groot. DEN HAAG – Maar iedereen eet tegenwoordig toch pangasius? Die tegenwerping kreeg directeur Bart van Olphen (directeur Fishes) van het kritische panel na zijn inleiding over de marketingmogelijkheden van duurzaam gevangen vis ´met een verhaal´. Minister Gerda Verburg van LNV zei dat maatregelen tegen de stroom pangasius die Europa overspoelt in zou druisen tegen internationale handelsregels. Voorlopig blijft de Vietnamese kweekvis een gegeven, waar veel aanwezigen op het maatschappelijk debat over ´duurzame visserij en de markt´ afgelopen dinsdag in Nieuwspoort in Den Haag hun giftige pijlen op af vuurden.

Overeenstemmingen werden niet bereikt, maar wat opkomst en levendigheid van het debat betreft kan de door Schuttelaar & Partners georganiseerde bijeenkomst een groot succes worden genoemd. Na vier inleidingen door sprekers van gewicht werd een Lagerhuisdebat in Engelse stijl gevoerd onder leiding van Gijs Weenink van de DebatAcademie. Een jury koos de beste debater. Tussendoor was er ook nog een stevig buffet, uiteraard met duurzaam gevangen en gekweekte vis.

Minister Verburg hamerde in haar inleiding op verduurzaming, een grotere rol van de markt en meer samenwerking in de keten. In 2020 opereert de sector vraaggericht en wordt de vis goed betaald. Directeur Alex Ouwehand van Stichting De Noordzee vindt dat MSC-certificering marktvoordelen geeft, maar in Nederland nog te langzaam gaat. ,,Waarom gaat certificering voor MSC van garnalen in Denemarken sneller dan in Nederland? Straks lopen we achter en raken we het marktvoordeel kwijt.´´ De Noordzee zou graag meer samen optrekken met de sector.

Er waren inleidingen van Bart van Olphen (Fishes), minister Verburg, Alex Ouwehand (De Noordzee) en Martin Scholten (Wageningen IMARES). In de visie van Bart van Olphen is de marketing verouderd; te veel gebaseerd op het verleden en het fysieke product. Het moet gaan om de ´feel good´ beleving, het verhaal en de gezondheid. Duurzaamheid is daarbij vanzelfsprekend. Er zijn veel verschillende niches, die allemaal een verschillende benadering vereisen. Directeur Martin Scholten van Wageningen IMARES is kritisch ten opzichte van MSC. Hij pleitte voor ´het vasthouden van de natuurwaarde door de hele keten´. Zijn klavertje vier heeft vier pijlers: respectvolle visserij, beheerste visserij, zorgvuldige visserij en doordachte visserij. In de visie van Scholten is elk schip een meetstation. ,,Laten we ons niet te veel richten op verre visserijen en kweek.´´

Een Lagerhuisdebat in Engelse stijl houdt in dat de zaal wordt ingedeeld in twee vakken: voor voorstanders van een stelling en voor tegenstanders. Sprekers in een vak moeten hun eigen ´achterban´ overtuigen, maar moeten ook proberen tegenstanders te overtuigen om over te stappen naar hun vak. Dit leverde levendige discussies en veel geloop over en weer op. Dat naar Engelse traditie het roepen van ´Boe!´ of ´Hear Hear!´ toegestaan was maakte de sfeer nog levendiger. Een jury bestaande uit adjunct-directeur AKV Albert Vermuë en Ronald Hiel van Schuttelaar & Partners moest de beste debaters aanwijzen.

De geponeerde stellingen varieerden van ´Hoe meer marktwerking hoe beter voor de visserijsector´ tot ‘Visserijdagen zouden ook in het oosten van het land gehouden moeten worden´. Ook over de stelling ´De Nederlandse vloot zou moeten bestaan uit kleinere schepen´ zorgde voor geanimeerde discussie. Wubbo Pasterkamp (UK 145) is verklaard voorstander van kleinere schepen, maar vindt dat de grote pelagische trawlers erbuiten gelaten moeten worden. ,,We hebben het hier over de kottervloot.´´ Ook over de stelling dat over tien jaar alle vissers op contractbasis leveren werd flink van mening verschild. Dat het in de garnalenvisserij al zover is werd als voor- en tegenargument gebruikt.

Het was dat het woord af en toe werd genomen door Anton Dekker (SL 9), Alexander Zijp (IJM 367) en Cees Sinke (voorzitter Vissersvereniging Zuid West), anders had de buitenwacht gedacht dat de Nederlandse visserijsector een uitsluitend Urker aangelegenheid was. Het leek of de halve vissector van Urk deze dinsdag in Nieuwspoort aanwezig was. Van heel Noord-Nederland, de Noordkop, Katwijk, en de zuid tot aan Breskens was verder geen vertegenwoordiger te bekennen of te horen.

Femke (´Heten alle dames bij Greenpeace Femke?´) Nagel met rechts achter haar Pavel Klinckhamers van Greenpeace. Dat deed niets af aan de discussies, die tegenstanders en voorstanders van meer marktwerking in de visserij opleverden. Moet iedere visserman minstens een keer per maand bij het schap van de supermarkt staan? (stelling). Of moet iedere supermarktchef mee op een vissersschip, zoals Vissersbondvoorzitter Johan Nooitgedagt opperde. Moet de visser meer luisteren naar de markt (stelling) of moet de handel meer luisteren naar de visserij en niet zulke prutvis als pangasius in de schappen leggen (staandwantvisser Zijp). Die ´prutvis´, regelmatig nog minder vleiend benoemd, had het wel gedaan in Den Haag.

Pasterkamp, Zijp, Femke Nagel van Greenpeace en Albert Woord van de ChristenUnie op Urk kregen een aanmoedigingsprijs. Maar de prijs voor beste debater ging naar Cees Sinke, die het beste zijn argumenten naar voren had gebracht.